Adres- en contactgegevens

Stichting Keesings Historisch Archief Oudezijds Voorburgwal 249 1012 EZ Amsterdam Adres redactie en administratie: J.J. Viottastraat 21 1071 JN Amsterdam telefoon: 020 4704303 email: info@kha.nl

Over Keesings Historisch Archief
"Een onmisbaar naslagwerk." Zo beschreef de pers Keesings Historisch Archief bij zijn zestigjarig bestaan in 1991. Anderen noemden het een groot cultuurgoed en zelfs een instituut. Dat is veel eer voor een uitgave die nooit meer dan 5000 abonnees telde. Het 'geïllustreerd dagboek van het hedendaags wereldgebeuren' is in elk geval onontbeerlijk voor journalisten, politici en historici. Vooral omdat zij met de index talloze gebeurtenissen en feiten uit de contemporaine geschiedenis eenvoudig kunnen ontsluiten.

De index is ontwikkeld door Isaäc Keesing jr. (1886-1966), grondlegger van het Historisch Archief. Vanaf zijn achttiende schreef Isaäc Keesing op free-lance basis financieel-economische bijdragen voor twaalf dag- en weekbladen, waaronder De Nieuwe Rotterdamsche Courant, Le Guide Capitaliste, The New York Times, Anvers Bourse en Die Kölnische Zeitung. De jonge journalist legde voor zijn artikelen een uitgebreid privé-archief aan, waarin hij honderden gegevens zodanig rangschikte dat hij ze in een oogwenk terug kon vinden.
Op den duur vroegen steeds meer collega's Isaäc Keesing om informatie. Hij was hier zoveel tijd mee kwijt, dat hij besloot zijn informatie te gelde te maken. In 1911 richtte hij met geleend geld Systemen Keesing op. Hij verzamelde financieel-economische informatie uit de nationale en internationale bladen, maakte hier samenvattingen van en publiceerde ze. Zo zag Keesings Financieel Archief voor Beurs, Handel en Nijverheid het levenslicht.

Het Financieel Archief was een succes en gaf Isaäc Keesing de mogelijkheid veel van zijn ideeën te verwezenlijken. Steeds meer titels verschenen en het familiebedrijf opende tevens een vestiging in België. Langzaam maar zeker groeide het bedrijf uit zijn jasje en werden ook niet-familieleden in dienst genomen.
Het eerste nummer van Keesings Historisch Archief verscheen in juli 1931. Hoewel de wereldwijde economische crisis op een dieptepunt zat, besloot Isaäc Keesing het blad direct in vier talen te laten verschijnen: Nederlands, Engels, Duits en Frans. Zo overtuigd was hij van het succes van het tijdschrift. 'Kennis en begrip van de eigen tijd zijn onmisbaar voor ieder levend en strevend mens', zei hij bij het verschijnen van het eerste nummer.
Het toenmalige karakter van Keesings Historisch Archief vinden we nu nog steeds terug in de uitgave: feitelijke en geobjectiveerde informatie over alle belangrijke politieke en economische ontwikkelingen in alle landen van de wereld. De tijdgeest is terug te vinden in sommige artikelen. Het tijdschrift besteedde destijds aandacht aan technologische ontwikkelingen, zoals de levensduur van de auto en recordvluchten om de wereld. En enkele curiosa: "De prijs voor struisveeren is onrustbarend gestegen en bereikte de hoogste beursnotering sinds 1924" en "Mejuffrouw Delwel is op 5 augustus in zeven uren van Stavoren naar Enkhuizen gezwommen".

Tweede Wereldoorlog
De Tweede Wereldoorlog drukte een zwaar stempel op het bedrijf en Keesings Historisch Archief. De Duitse bezetter ontsloeg Isaäc, zijn zoon Leo en alle andere joodse medewerkers van Systemen Keesing. Isaäc en Leo Keesing wisten Nederland te ontvluchten, maar de Duitse bezetter nam hun bedrijf over en stelde een Verwalter aan. Hetzelfde lot trof de vestiging in Brussel, die bovendien werd leeggeplunderd. Het moederbedrijf stond dus onder Duits bestuur, waardoor het volgens de Britten een Duits bedrijf was geworden. Daarom nam de Custodian of Enemy Property het bestuur over van de Britse vestiging. Een statutenwijziging zorgde er vervolgens voor dat de familie Keesing nog maar voor maximaal 20 procent mocht deelnemen in het door hen opgerichte Britse bedrijf.
Keesings Historisch Archief bleef in de oorlogsjaren verschijnen, maar deze jaargangen worden nu beschouwd als 2500 zwarte bladzijden. De objectieve en feitelijke informatie was immers ver te zoeken. Zo wordt een Engels bombardement van Rotterdam als volgt beschreven: "Het aantal dooden door dezen brutale aanslag op leven en eigendom van de bevolking van een land dat door Engeland tot de oorlog is opgehitst en verraaden, bedraagt volgens de voorlopige ramingen 67".

Van de ondergang gered
Na de oorlog keerde de familie Keesing terug uit de Verenigde Staten. Met man en macht probeerden ze het bedrijf weer op poten te zetten. De Amsterdamse vestiging was door doortastend en moedig optreden van de door Isaäc Keesing aangestelde Peter Diesveld van de ondergang gered. Maar de Brusselse vestiging was een ruïne. Isaäc Keesing ging op zoek naar de ontvreemde eigendommen uit de Belgische vestiging. Hij vond machines terug tot in Finland en Oost-Europa en wist ze weer in Brussel te krijgen. Vervolgens probeerde hij tevergeefs de Britse vestiging terug te krijgen. Hij kreeg geen deviezen om naar Groot-Brittannië te gaan, en bovendien ontraadde de Nederlandse overheid hem om te procederen tegen de Custodian of Enemy Property. Procederen tegen de Custodian stond volgens dit advies gelijk aan procederen tegen het Britse koningshuis en zou dus een verloren zaak zijn.
De Engelstalige versie van het Keesings Historisch Archief - nu Keesing's Record of World Events geheten - bestaat nog steeds, en is sinds 1996 in handen van een Amerikaanse uitgever.
Het verlies van de Engelse vestiging leidde tot grote verbittering bij Isaäc en Leo Keesing. Tot 1991 wilde de familie niets te maken hebben met de door hen opgezette en naar hen vernoemde Britse uitgever. Keesings Historisch Archief verscheen na de oorlog weer in haar oorspronkelijke opzet, maar de familie Keesing zat wel met de jaargangen van 1940 tot 1945 in haar maag. De redactie maakte een begin met het herschrijven van die jaargangen. Ze voegde tussen de teksten van de Duitse bezetter het commentaar toe van Radio Oranje, zodat beide kanten werden belicht. Helaas is dit karwei nooit afgemaakt.

Overzichtsartikelen
De redactie pakte de lijn van voor de oorlog weer op: het feitelijk en neutraal weergeven van gebeurtenissen. In de loop van de jaren is er niet zoveel aan de opzet van Keesings Historisch Archief veranderd. Het grootste verschil is dat de een deel van de artikelen langer is geworden: naast de korte, feitelijke berichten zijn er langere overzichtsartikelen gekomen.
Een belangrijke verandering vond plaats in 1991. Keesings Historisch Archief veranderde van een zestien pagina's tellend weekblad in een maandblad van viermaal die omvang. Tegelijkertijd besloot de firma Keesing het oude zeer te vergeten en werd samenwerking gezocht met de Britse uitgever die inmiddels al 45 jaar het soortgelijke Keesing's Record of World Events uitgaf. Naast het vertalen van de Britse kopij verzorgde een driekoppige Nederlandse redactie extra Nederlands en Belgisch nieuws. Deze situatie bestond tot begin 1998. Vanaf die tijd wordt de uitgave weer geheel in Nederland gemaakt: door een tiental redacteuren die elk hun eigen specialisatie hebben.

Stichting
Sinds januari 2000 wordt Keesings Historisch Archief uitgegeven door de stichting Keesings Historisch Archief en is het losgemaakt uit het verband van Keesings International Publishers.
Het doel van de stichting is het in stand houden en continueren van Keesings Historisch Archief. De verwachting is dat de toekomst van het inmiddels 75 jaar oude product vooral zal liggen in electronische toepassingen, zoals deze on line versie.
Keesings Historisch Archief is een uniek naslagwerk, dat hopelijk nog vele jaren zijn maatschappelijk nut mag blijven bewijzen.

Bestuursleden stichting Keesings Historisch Archief

mr. G.-M. A.X. Weijer, voorzitter
drs. P.A.R. van der Erve, secretaris-penningmeester
dr. M. Evers, lid

Comité van Aanbeveling van Keesings Historisch Archief

België
Prof. mr. E. Brewaeys – hoogleraar Vrije Universiteit Brussel, Lid Raad van State, voorzitter Raad voor de Journalistiek
Dr H. F. de Croo, voorzitter van de Kamer van Volksvertegenwoordigers, Minister van Staat
Prof. L. Tindemans – voormalig Minister-president, Minister van Staat
M. Ruys – voormalig politiek hoofdredacteur van De Standaard
P. Vandermeersch – hoofdredacteur van De Standaard

Nederland
Prof. dr. M. Baud – directeur van het Centre for Latin American Research and Documentation van de Universiteit van Amsterdam en hoogleraar Latijns- Amerikaanse studies
Mr. M.J. Cohen – Burgemeester van Amsterdam
Drs. W.J. Deetman – Burgemeester van Den Haag
H.J.A. Hofland – Publicist
J. Kloosterman – Directeur Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis
Mr. D.W. van Krevelen - Voorzitter van de commissie voor de Bibliotheek van de Koninklijke Vereniging van het Boekenvak en voormalig directeur van de uitgeverij J.M. Meulenhoff
A.P.M. van Liempt - Eindredacteur Andere Tijden (NPS/VPRO)
Mr. G. Mak – auteur
Prof. dr. P. de Rooij – Hoogleraar Nederlandse geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam
H. Wiegel - Voorzitter Zorgverzekeraars Nederland
Prof. K.G. van Wolferen - Universiteitshoogleraar Vergelijking van Politieke en Economische Instituties, in het bijzonder Oost-Azië aan de Universiteit van Amsterdam

Redactieleden Keesings Historisch Archief sinds 1946

Hoofdredacteuren
dr. P.H. Ritter (1948-1950)
L.Th. Keesing (1951-1961)
mr. J.A. Mommersteeg (1951-1967)
J. Cloo (1968)
J. Goedvolk (1969-1996)
drs. E. Brouwers (1997)
J.C. van Ammelrooij (1998)
drs. P.A.R. van der Erve (sinds 1999)

Redacteuren
mr. J.A. Mommersteeg (1946-1950)
P.H. Rock (1949-1970)
M. Ruys (1962-1981)
L.Th. Keesing (1965-1968)
W.K. Hoekzema (1965-1968 en 1985-1986)
J. Cloo (1964-1967)
J. Goedvolk (1965-1968)
W.F. Kamerman (1968)
J. Spaans (1969-1980)
H. Beijersbergen (1969-1971)
P. van Eck (1972-1989)
drs. H. Trompetter (1981)
T. Jonkman (1981-1990)
A. Wouters (1981-1997)
drs. E. Brouwers (1985-1996)
drs. M.A. van Wijnen (1990-1991)
P. Brouwers (1991-1997)
drs. P.L.G.M. Dicker (1998-2000)
M. Gerritsen (sinds 1998)
drs. M. van Hennik (1998)
dr. B. de Jong (sinds 1998)
drs. J. van Kesteren (1998-2000)
drs. M.V. Klinkhamer (1998-2005)
drs. M. Stroo (1998-1999)
T.M.S. Snijdelaar (sinds 1998)
I.A. Zayer (1998-2003)
J.C. van Ammelrooij (1999-2003)
drs. M. Couwenbergh (sinds 1999)
drs. A. Geurtsen (sinds 1999)
drs. V. Melenhorst (sinds 1999)
drs. V.A. Ros (sinds 1999)
drs. R. Levy (sinds 1999)
drs. J.M. de Jong (2000-2003)
drs. M. Terlage (2000-2004)
drs. B. Wiskie (2002)
drs. H.L. van de Wetering (sinds 2002)

Colofon
Technische realisatie en ontwerp: Full Moon i-Solutions Amsterdam
Vormgeving gedrukte versie: P. Bakker